Japanse tafel: Chanoyu / Chado


Tuesday January 4 2011

Bij de Japanse thee ceremonie zijn harmonie, respect, reinheid en innerlijke rust, bescheidenheid, eerbied, zuiverheid en afzondering de kernwoorden. Chanoyu, letterlijk “heet water voor de thee”, is de meest complexe van alle Japanse kunsten, juist omdat zoveel van die traditionele kunsten er een belangrijke rol in spelen: (tuin-) architectuur, aardewerk, literatuur, ikebana, lakwerk, wierook, kookkunst, kalligrafie, kleding enzovoort. De theeceremonies bestaan uit een serie van vooraf bepaalde handelingen die na elkaar worden verricht om zo optimaal te kunnen genieten van de thee en het in stand houden van verscheidene tradities die Japan rijk is. De ceremonies zijn zo geconcentreerd en serieus van aard dat het deel is geworden van het belijden van het boeddhisme, met name de Zen-stroming binnen deze godsdienst.

Het zetten van de thee

De thee die tijdens de ceremonies gedronken wordt is altijd groene thee in poedervorm (“ocha”; “kocha” is buitenlandse thee).Hiervoor worden verse, nog groene theebladeren gedroogd, geroosterd en tenslotte vermalen en bewaard in een houten lakdoos, Natsume genoemd. Met een kleine houder van keramiek aan een houten steel, de Chashaku, wordt het poeder afgemeten, waarna de houder wordt doorgegeven naar elke deelnemer van de ceremonie. Elke deelnemer heeft een eigen spatel van bamboe waarmee men een portie thee in zijn of haar theekommetje doet. Vervolgens wordt kokend water dat in een metalen ketel die in het midden van de mat wordt opgediend over de thee in de kommetjes geschonken met een speciale lepel, de Hishaku. Als laatste gebruikt men een kwastje van bamboe, wat men een Chasen noemt, om de thee op te kloppen waardoor een schuimige textuur ontstaat. Mede door dit opschuimen krijgt de thee een kenmerkende bittere smaak die bij deze methode van thee zetten ontstaat.

Het drinken van de thee

Het drinken van de thee tijdens de ceremonie gebeurt in complete rust en stilte. Je zit in een meditatieve hurkzit: benen dubbel, leunend op de hielen. De traditionele theeceremonie maakt deel uit van een meditatietechniek die toegepast wordt door belijders van het zen-boeddhisme en is daarom verbonden aan strikte regels en voorschriften betreft de handelingen en houding van de deelnemers, en de plaats waar dit gebeurt. Bij het ontvangen van de thee maak je een buiging, pak je de kom en plaats je die in je linkerhand. Dan draai je de kom met je rechterhand in 3 rotaties, met de klok mee, 360 graden rond, zodat er met gepaste eerbied gedronken kan worden. Na het drinken wordt het deel van de kom waar je gedronken hebt met de rechterhand schoongeveegd en de kom wordt, na weer 3 kleine rotaties, nu tegen de klok in, op de grond neergezet.

Scholing

Urasenke is al sinds de 16e eeuw de grootste chanoyu-school van Japan, gevestigd in Kyoto. Daar kun je de volledige ceremonie (chado, de weg van de thee) onder de knie krijgen in drie jaar tijd. Wil je in Nederland deelnemen aan een Japanse theeceremonie, een demonstratie bijwonen of zelfs theelessen volgen, dan kun je daarvoor terecht bij het Urasenke Netherlands Liaison Office in Amstelveen, de Urasenke Tankokai Holland Association in Eindhoven of bij de Urasenke Netherlands Shofukan studiegroep in Rotterdam.

Meer informatie

Lees verder over onder meer de geschiedenis van chanoyu op Wikipedia, de website van Aikido,  Shofukan en het Urasenke Netherlands Liaison Office.



0 comments



Japanse tafel: Sake


Monday January 3 2011

Ik heb onlangs een heel erg mooi porseleinen sake setje gekregen, gekocht bij Batsu, dus het werd tijd eens kwaliteitssake te kopen (en niet dat goedkope spul van de slijterij)! Een zoektocht op internet heeft me veel geleerd. Op de website van het sakeinformatiecentrum heb ik heel veel nuttige en interessante informatie over sake gevonden:

Rijstwijn
Sake is rijstwijn. De officiele naam luidt seishu of nihonshu. Nihon betekent Japan, shu betekent alcohol, dus “heldere alcohol” of “Japanse alcohol”. Sake heeft de naam een sterke alcoholische drank te zijn, maar niets is minder waar: slechts 15-17% alcohol, vergelijkbaar met wijn

Ingredienten
Sake wordt gemaakt van rijst, gist, water en koji. Koji is gestoomde rijst waarop een schimmel (de Aspergillus Oryzae) groeit die er voor zorgt dat er enzymen vrijkomen.

Proces
Om van rijst alcohol te kunnen maken, moeten eerst de rijstkorrels gepolijst worden. Hoe beter de korrels gepolijst worden, des te beter de kwaliteit van de sake. Nadat alle ingredienten samengevoegd zijn, begint het gistingsproces dat 18-32 dagen duurt. Daarna kan extra alcohol toegevoegd worden (bij voorkeur niet). Het rijpingsproces duurt vervolgens nog eens 6-24 maanden!

Kwaliteit
Er bestaan twee soorten sake: bulksake en kwaliteitssake. Slechts 25% van alle sake voldoet aan de kwaliteitsnormen voor kwaliteitssake. Belangrijk voor het bepalen van de kwaliteit van sake is in hoeverre de rijst gepolijst werd; de kwaliteit van de uiteindelijke sake neemt toe naarmate er meer van de rijstkorrels is weggeslepen. Daarnaast is de hoeveelheid toegevoegde alcohol van belang. Er mag nooit meer dan 10% van het gewicht van de gebruikte rijst aan alcohol aan de sake toegevoegd worden. Als er aan kwaliteitssake alcohol toegevoegd wordt, is dit overigens niet om de hoeveelheid sake te vergroten, maar om een meer geraffineerde smaak te verkrijgen. Bulksake voldoet niet aan de eisen van kwaliteitssake, omdat er teveel alcohol aan toegevoegd wordt, en nu wel om de hoeveelheden te vergroten.

Benamingen
In de bulksake, die ongeveer driekwart van de markt inneemt, onderscheidt men twee klassen: Futsushu (algemene sake, ook wel basissake genoemd) en Sanzoshu (in de Westerse wereld bekend onder de naam triple sake). Vooral Futsushu kom je in Nederland veel tegen.
Ook kwaliteitssake valt in twee klassen in te delen. Is er wel alcohol aan de sake toegevoegd, dan worden de vier kwaliteiten genoemd: Honjozo, Tokubetsu Honjozo, Ginjo en Daiginjo. Is er geen alcohol aan toegevoegd, dan herken je dit door de volgende benamingen op het etiket: Junmai, Tokubetsu Junmai, Junmai Ginjo en Junmai Daiginjo.

Sake drinken
Sake van mindere kwaliteit wordt vooral verwarmd gedronken, in hele kleine sakekommetjes. Echter, door de ontdekking van betere brouwprocessen is de sake verfijnd en wordt kwaliteitssake de laatste 30/40 jaren vooral gekoeld gedronken, net als witte wijn, in een wijn- of speciaal sakeglas. Sterker nog, in trendsettende wereldsteden als New York en Parijs wordt zijn sakebars opgedoken, waar sake gemixt wordt! Bekijk maar eens de volgende recepten voor een ‘Blushing Geisha’, of een ‘Bonsay Buddy’. Sake combineert fantastisch met een veelheid aan gerechten, door de maar liefst 400 smaakfactoren die sake heeft. Kwaliteitssake zonder toegevoegde alcohol is de meest pure vorm van drank die er is. Sake bevat geen sulfiet, waardoor je aan het drinken van sake geen kater overhoudt. Ten slotte bevat sake ongeveer de heft van de calorieën in wijn.

Sake bar
Sake & Co is in 2010 geopend en is de eerste Sake bar van Nederland. Deze hippe, strak ingerichte bar vind je in het centrum van Amsterdam, op de Zeedijk 134 (1012 BC). Je kunt hier zowel witte als rode sake uitproberen.

Sake wereldwijd
Volgens cijfers van het Japanse Ministerie van Financiën is de export van sake naar een recordhoogte van 11.334 kiloliter gestegen, ten opzichte van 7.051 kiloliter in 2001. Ongeveer een derde van de sake gaat naar de Verenigde Staten, gevolgd door Taiwan, Hongkong en China. De sakeconsumptie in Europa ligt nog ver achter op die van de Verenigde Staten. De verklaring zou kunnen liggen in het feit dat Europeanen van oudsher verknocht zijn aan wijn, terwijl Amerikanen geen traditionele drank hebben.

En verder…
Let vooral op het percentage op het etiket. Dit percentage geeft aan hoeveel van de oorspronkelijke rijstkorrel gebruikt is. Hoe lager het percentage, des te beter is de rijstkorrel gepolijst en dus des te beter de kwaliteit van de sake: 50% is dus beter dan 65%. Daarnaast telt natuurlijk ook mee waar de sake vandaan komt, welk type water gebruikt is, de leeftijd van de sake, etc.



0 comments



Lemonade


Sunday July 18 2010

Bijna te mooi om op te drinken, deze limonades van vers fruit:

De recepten:



1 comment



  //  




Maria, 30-something, SATC, Bridget Jones, New Girl, Jenny Lane, Groningen & city trips, Japan, museums & fine arts, creating & DIY inspiration, pinaddict, fashion, beauty, home deco, laughing & glitter.
That's me!

Livlig-online.com

For life's a DIY project.


most recent pins:








most recent tweets:




    © Livlig-online.com 2009-2012